Dode-pixeltest: dode, vastgelopen en hete pixels vinden op elk scherm
Elk modern paneel – LCD, IPS, VA of OLED – bestaat uit miljoenen piepkleine rode, groene en blauwe subpixels die door microtransistors worden aangestuurd. Als een transistor uitvalt of blijft hangen, ontstaat een storend defect dat lezen, fotobewerking en gamen hindert. Een test met primaire kleuren op volledig scherm is de snelste en betrouwbaarste manier om pixelfouten te vinden binnen de retourtermijn of voordat de garantie verloopt.
Wissel op volledig scherm tussen rood, groen, blauw, zwart en wit om afwijkingen te vinden.
1Dode, vastgelopen en hete pixels: zo zie je het verschil
Niet elk pixeldefect ziet er hetzelfde uit of gedraagt zich hetzelfde. Als je het precieze type kent, weet je of een softwarecyclus kan helpen of dat het paneel onder garantie vervangen moet worden.
Een dode pixel ontstaat als de transistor die hem aanstuurt volledig uit blijft. Op LCD-schermen met achtergrondverlichting is dat een blijvend zwart puntje, welke kleur het scherm eromheen ook toont.
Een vastgelopen pixel ontstaat als één of twee subpixels (rood, groen of blauw) altijd aan blijven terwijl de rest normaal werkt. Dat is een fel, vast gekleurd puntje op een donkere of contrasterende achtergrond.
Een hete pixel ontstaat als alle drie de subpixels tegelijk volledig aan blijven. Dat geeft een blijvend wit puntje dat sterk opvalt op zwart en donkere beelden.
- Dode pixels zijn zwarte puntjes op witte, rode, groene of blauwe vlakken.
- Vastgelopen pixels zijn gekleurde puntjes (rood, groen of blauw) op een donkere achtergrond.
- Hete pixels zijn blijvende witte puntjes op een donkere achtergrond.
2Belangrijke eerste stap: eerst schoonmaken, dan testen
Verrassend veel vermeende „dode pixels” blijken microscopisch stof, opgedroogde druppeltjes van een nies of piepkleine vetspatjes op het glas te zijn.
Voordat je concludeert dat het paneel defect is, veeg je het uitgeschakelde scherm voorzichtig af met een schone, droge optische microvezeldoek. Krab nooit met je nagel: je kunt de ontspiegelende polarisatiefilters blijvend beschadigen.
3Stap-voor-stap testen op elk apparaat
Volg deze stappen om monitoren, laptops, tablets en smartphones grondig te testen.
Stappenlijst
Vink elke stap af terwijl je bezig bent.
4Beperkingen van browsertests en de waarheid over garantie
Browsertests geven direct een nauwkeurig visueel oordeel, omdat ze elke pixel op 100% verzadiging aansturen, zonder compressie-artefacten zoals bij video.
Wees wel voorzichtig met sites die beweren dat knipperende kleuren of video’s in een lus dode pixels kunnen repareren. Een snelle subpixeltrainer kan een trage transistor soms losmaken, maar een onderbroken circuit of doorgebrande transistor herstel je niet met software.
Bekijk de pixelfoutklasse van je fabrikant (ISO 9241-307 / ISO 13406-2). De meeste garanties eisen 3 tot 5 dode subpixels, of minstens één dode pixel midden in beeld, voordat je gratis een nieuw exemplaar krijgt.
Belangrijke richtlijnen
- Vergelijk het aantal defecten binnen de retourtermijn van 14 tot 30 dagen met de garantievoorwaarden.
- Maak met je telefoon een macrofoto van het defect als bewijs voor de klantenservice.
- Vraag of je winkel een „nul dode pixels”-garantie biedt in de eerste periode na aankoop.
Veelgestelde vragen
Kan een browsertest een dode pixel repareren?
Nee. Als een transistor kapot of doorgebrand is, helpt geen enkele software. Snel knipperende tools kunnen vastgelopen subpixels soms losmaken, maar blijvend dode pixels vragen om een nieuw paneel.
Waarom verdwijnen vastgelopen pixels soms vanzelf?
Bij vloeibaar-kristalpanelen ontstaan vastgelopen pixels vaak door een onbalans in elektrische lading of lichte mechanische spanning. Als het scherm opwarmt of afkoelt, kunnen uitzetting en spanningswisselingen de normale stand van de kristallen herstellen.
Hoe onderscheid ik stof op het scherm van een dode pixel?
Verander je kijkhoek door je hoofd zo’n 15 cm naar links of rechts te bewegen. Omdat glas dikte heeft, verschuift stof op het oppervlak een beetje ten opzichte van de lichtlaag (parallax), terwijl een dode pixel vast in het pixelraster blijft.
Klaar om je scherm te testen?
Doe gratis tests in de browser, zoek dode pixels of open een van de 12 kleurenschermen.
Gerelateerde gidsen
Scherm-kleurentest: kleurnauwkeurigheid en kleurbalans van je monitor beoordelen
Test je monitor op kleurzweem, banding, gamma-afwijkingen en contrast. Stap-voor-stap kleurentest voor pc, Mac en smartphone.
Uniformiteitstest: backlight bleeding, IPS-glow en clouding controleren
Controleer je monitor op backlight bleeding, IPS-glow, clouding, vignettering en dirty screen effect (DSE) met grijze en zwarte testbeelden.
Laptopscherm schoonmaken zonder krassen of strepen
Veilige stap-voor-stap handleiding om een laptop- of MacBook-scherm schoon te maken met een witscherm-controle, microvezel en zonder agressieve middelen.
Complete monitortest: nieuwe schermen controleren op fouten, kleur en snelheid
Complete gids voor het testen van een nieuwe of gebruikte monitor: dode pixels, scherpte, gamma, contrast, backlight bleeding en reactietijd.